Waar zijn duurzame tassen van gemaakt? Een gids voor materialen

Wanneer mensen het over duurzame tassen hebben, klinkt het soms alsof er één perfect duurzaam materiaal bestaat.

In werkelijkheid ligt het ingewikkelder.

Een tas kan worden gemaakt van natuurlijke vezels, gerecyclede materialen, upcycled textiel, hergebruikt leer of nieuwere plantaardige materialen. Iedere optie heeft zijn eigen voordelen en afwegingen.

Niet alleen het materiaal zelf is belangrijk, maar ook waar het vandaan komt, hoe de tas wordt gemaakt en hoe lang hij uiteindelijk wordt gebruikt.

Voor mij zijn vooral materialen interessant die al bestaan of met relatief weinig verspilling kunnen worden gebruikt.

Waar zijn duurzame tassen van gemaakt?

Duurzame tassen kunnen van veel verschillende materialen worden gemaakt, waaronder:

  • upcycled stoffen
  • gerecycled textiel
  • hergebruikt of gerecycled leer
  • biologisch katoen
  • hennep
  • kurk
  • plantaardige materialen
  • traditioneel gemaakte natuurlijke textielen zoals barkcloth

Er bestaat geen enkel materiaal dat een tas automatisch duurzaam maakt.

Een nuttige manier om ernaar te kijken is of een materiaal bestaande grondstoffen benut, onnodig afval voorkomt en kan worden verwerkt in een tas die lang meegaat.

Upcycled stoffen geven bestaande materialen een tweede leven

Upcycling is een van mijn favoriete manieren van werken, juist omdat je begint met iets dat al bestaat.

Oud textiel, reststoffen, vintage materialen en meubelstoffen kunnen worden omgevormd tot nieuwe accessoires in plaats van weggegooid.

Het materiaal hoeft dan niet opnieuw als volledig nieuwe stof te worden geproduceerd.

Daarnaast levert het vaak tassen met veel meer karakter op.

Kleuren, texturen en patronen die oorspronkelijk voor iets anders bedoeld waren, kunnen ineens onderdeel worden van een crossbody tas.

Dat is precies wat ik leuk vind aan het maken van mijn eigen upcycled stoffen tassen. Het materiaal bepaalt vaak de richting van het ontwerp, in plaats van andersom.

Upcycled stoffen crossbody tas met bloemenprint in een rustiek boho interieur

Waarom upcycled tassen vaak individueler ogen

Upcycled materialen zijn zelden volledig uniform.

Het patroon kan op iedere lap net anders vallen en een stuk hergebruikt leer kan kleine sporen van zijn eerdere leven laten zien.

In plaats van die details als foutjes te zien, vind ik dat ze het eindresultaat juist interessanter maken.

Mijn handgemaakte upcycled tassen worden één voor één gemaakt. Elk ontwerp bestaat dus als afzonderlijk exemplaar en wordt niet in grote aantallen gereproduceerd.

Dat past heel goed bij boho stijl, omdat bohemian mode nooit echt draait om alles exact hetzelfde te laten zijn.

Upcycled crossbody tas van denim en patroonstof in een handgemaakte werkplaatssetting

Gerecycled en hergebruikt leer

Leer kan ook opnieuw worden gebruikt.

Oud leer uit meubels, kleding of andere producten kan soms nog prachtige delen bevatten die prima geschikt zijn voor een nieuw project.

Door hergebruikt leer te verwerken, krijgt bestaand materiaal een nieuwe bestemming in plaats van dat het meteen wordt vervangen door iets nieuws.

Dat betekent niet dat gerecycled leer automatisch de perfecte milieukeuze is. Ook verwerkingsmethodes en de staat van het oorspronkelijke materiaal spelen een rol.

Maar bij handgemaakt werk kan het heel logisch zijn om sterk materiaal dat al bestaat opnieuw te gebruiken.

Barkcloth: een natuurlijk materiaal met een bijzonder verhaal

Een van de meest bijzondere materialen die ik bij Boho for Life gebruik is barkcloth uit Oeganda.

Traditioneel Oegandees barkcloth wordt gemaakt van de binnenbast van de Mutuba boom.

De bast wordt voorzichtig verwijderd zonder de boom te kappen. De boom kan doorgroeien en nieuwe bast vormen, waardoor barkcloth heel anders is dan veel conventionele textielen.

Het materiaal heeft een warme, aardse uitstraling en kan bijna leerachtig aanvoelen.

Geen twee stukken zien er exact hetzelfde uit.

Juist de kleine verschillen in oppervlak, tint en textuur maken het zo mooi om mee te werken.

Wil je meer weten over hoe het wordt gemaakt, lees dan mijn artikel over Oegandees barkcloth.

Waarom ik barkcloth gebruik voor handgemaakte tassen

Barkcloth past vanzelf bij de manier waarop ik graag ontwerp.

Het is tastbaar, onregelmatig en vol karakter.

In plaats van het natuurlijke oppervlak te verbergen, combineer ik het graag met details zoals franjes, textiel, kralen, decoratieve banden en andere materialen die iedere tas een eigen uitstraling geven.

Iedere handgemaakte barkcloth crossbody tas die ik maak, is een afzonderlijk ontwerp.

Van ieder ontwerp bestaat er precies één.

Het materiaal is dus niet alleen interessant vanuit duurzaamheid, maar draagt ook bij aan de individualiteit van de tas.

Hoe zit het met natuurlijke vezels zoals katoen en hennep?

Natuurlijke vezels worden vaak gekoppeld aan duurzame mode, maar het woord “natuurlijk” betekent niet automatisch milieuvriendelijk.

Katoen kan bijvoorbeeld op heel verschillende manieren en onder verschillende omstandigheden worden geproduceerd.

Biologisch katoen vermijdt bepaalde synthetische pesticiden en meststoffen die in conventionele landbouw worden gebruikt, terwijl hennep vaak wordt gewaardeerd als sterke plantaardige vezel met veel textieltoepassingen.

De naam van de vezel vertelt dus niet het hele verhaal.

Ook herkomst, verwerking en levensduur van het eindproduct zijn belangrijk.

Kurk en nieuwere plantaardige materialen

Je ziet tegenwoordig ook tassen van kurk of plantaardige alternatieven voor leer.

Dat kunnen interessante opties zijn, vooral wanneer ze gebruikmaken van landbouwreststromen of hernieuwbare grondstoffen.

Maar nieuwer betekent niet automatisch beter.

Sommige plantaardige materialen bevatten nog synthetische bindmiddelen of coatings. Daarom is het slim om verder te kijken dan marketingtermen en te controleren waar het materiaal echt uit bestaat.

Dat is ook waarom ik liever precies benoem welke materialen ik gebruik in plaats van alles simpelweg “eco friendly” te noemen.

Is vegan leer altijd duurzamer?

Niet per se.

“Vegan leer” betekent alleen dat het materiaal geen dierlijk leer bevat.

Veel vegan leersoorten bestaan gedeeltelijk of volledig uit synthetische materialen zoals polyurethaan.

Dat maakt ze niet automatisch slecht, maar ook niet automatisch milieuvriendelijk.

Sommige nieuwere alternatieven bevatten plantaardige ingrediënten, maar de samenstelling kan sterk verschillen.

Als duurzaamheid belangrijk voor je is, kijk dan naar het daadwerkelijke materiaal in plaats van alleen naar het label.

Wat maakt een tas duurzamer?

Materiaal is belangrijk, maar vormt slechts een deel van het geheel.

Een tas die jarenlang wordt gebruikt kan logischer zijn dan een tas die snel wordt vervangen, zelfs wanneer die tweede tas op papier duurzamer klinkt.

Nuttige vragen zijn bijvoorbeeld:

  • Is het materiaal nieuw, gerecycled of upcycled?
  • Is de tas gemaakt om lang mee te gaan?
  • Is hij in kleine aantallen of massaal geproduceerd?
  • Kan het materiaal worden gerepareerd of hergebruikt?
  • Vind je de tas echt mooi genoeg om hem vaak te gebruiken?

Die laatste vraag wordt makkelijk onderschat.

Het meest duurzame item in je garderobe is lang niet altijd het product met het beste marketinglabel. Vaak is het juist het item dat je echt houdt en blijft gebruiken.

Handgemaakte versus massaal geproduceerde tassen

Ook handgemaakt betekent niet automatisch duurzaam.

Kleinschalige productie maakt het wel makkelijker om kleine hoeveelheden bijzondere materialen te gebruiken die voor massaproductie onpraktisch zouden zijn.

Een kleine lap vintage stof, hergebruikt leer of barkcloth kan genoeg zijn voor één tas, maar lang niet voor honderden identieke exemplaren.

Dat is precies wat zulke materialen voor mij interessant maakt.

Ik kan werken met wat er beschikbaar is, zonder te eisen dat ieder materiaal perfect identiek is.

Waarom duurzame tassen niet saai hoeven te zijn

Duurzame mode wordt soms voorgesteld als heel neutraal, minimalistisch en beige.

Dat hoeft absoluut niet.

Juist hergebruik kan leiden tot de meest kleurrijke en expressieve ontwerpen.

Vintage textiel, patroonstoffen, franjes, borduursels en natuurlijke materialen kunnen allemaal onderdeel worden van een tas met een uitgesproken bohemian uitstraling.

Duurzaamheid en persoonlijkheid hoeven elkaar niet in de weg te zitten.

Handgemaakte boho stoffen tas met kant en franjes in een warm rustiek interieur

Een tas kiezen die bij je waarden past

Als je zoekt naar een bewust gemaakte tas, hoef je niet op zoek naar het perfecte materiaal.

Waarschijnlijk bestaat dat niet.

Kijk liever naar transparantie.

Zoek uit waar de tas van is gemaakt, hoe hij is geproduceerd en of het ontwerp iets is waar je over een paar jaar nog steeds plezier van hebt.

Voor mij is dat een veel nuttigere manier om over duurzame mode na te denken dan telkens achter één zogenaamd perfecte stof aan te lopen.

Veelgestelde vragen over duurzame tassen en materialen

Waar zijn duurzame tassen van gemaakt?

Ze kunnen worden gemaakt van upcycled textiel, gerecyclede materialen, hergebruikt leer, biologische of natuurlijke vezels, kurk, plantaardige materialen en andere alternatieven voor nieuwe conventionele grondstoffen.

Wat is het meest duurzame materiaal voor een tas?

Er bestaat niet één beste materiaal voor iedere situatie. Levensduur, herkomst, verwerking, hergebruik en hoe lang de tas daadwerkelijk wordt gebruikt zijn allemaal belangrijke factoren.

Zijn upcycled tassen duurzaam?

Upcycling kan de levensduur van bestaande materialen verlengen door er iets nieuws van te maken in plaats van ze weg te gooien. De totale impact hangt nog steeds af van hoe de tas wordt geproduceerd en gebruikt.

Wat is barkcloth?

Barkcloth is een traditioneel textiel dat uit boomschors wordt gemaakt. Het Oegandese barkcloth dat ik gebruik wordt gemaakt van de bast van de Mutuba boom, die na de oogst kan doorgroeien en nieuwe bast kan vormen.

Is gerecycled leer beter dan nieuw leer?

Door bestaand leer opnieuw te gebruiken is er minder nieuw materiaal nodig, maar de milieubelasting hangt ook af van hoe het leer wordt verzameld, verwerkt en afgewerkt.

Zijn vegan tassen automatisch milieuvriendelijk?

Nee. Vegan betekent alleen dat er geen dierlijk leer is gebruikt. Sommige vegan leersoorten zijn grotendeels synthetisch, terwijl andere plantaardige bestanddelen bevatten.

Een andere manier om naar duurzame tassen te kijken

Voor mij hoeft een bewust gemaakte tas niet perfect te zijn.

Ik werk liever met materialen die al een verhaal hebben, gebruik wat beschikbaar is en verander dat in iets wat iemand echt wil houden.

Dat kan een stuk hergebruikte stof zijn, gerecycled leer of barkcloth van een Mutuba boom in Oeganda.

Het resultaat is geen fabrieksperfecte tas.

En dat is precies de bedoeling.

Het is een tas met textuur, karakter en een geschiedenis die verdergaat in plaats van eindigt.